Đình trệ xảy ra khi quy mô nền kinh tế không đổi hoặc tăng trưởng rất chậm trong một khoảng thời gian, thường đi kèm với các vấn đề kinh tế khác như tỷ lệ thất nghiệp cao.

Đình trệ là gì? Những nguyên nhân gây ra đình trệ 2022
Đình trệ là gì? Những nguyên nhân gây ra đình trệ 2022

Hiểu về đình trệ

Đình trệ là một giai đoạn không tăng trưởng hoặc tăng trưởng rất chậm của một nền kinh tế. Nền kinh tế thường được xem là đình trệ khi tăng trưởng kinh tế đạt dưới 2% hoặc 3%. Đình trệ thường đi kèm với tỷ lệ thất nghiệp và làm việc bán thời gian không tự nguyện cao. Các nền kinh tế hiện đại cần phải liên tục mở rộng để cho phép mọi người duy trì mức sống của họ. Khi dân số tăng lên, nhiều người sẽ tham gia vào lực lượng lao động hơn, có nghĩa là cần có nhiều việc làm hơn và nền kinh tế cần sản xuất nhiều hàng hóa hơn để thỏa mãn nhu cầu của mọi người. Các nhà kinh tế vẫn đang tranh luận không chắc liệu tăng trưởng GDP cố định có phải là bền vững hay không. Tuy nhiên, chắc chắn là tình trạng đình trệ (giai đoạn không tăng trưởng hoặc tăng trưởng rất chậm) thường gây ra các điều kiện kinh tế bất lợi, chẳng hạn như tỷ lệ thất nghiệp hoặc làm việc bán thời gian không tự nguyện cao. Suy thoái là một điều kiện kinh tế khác dẫn đến thất nghiệp và giảm lương. Tuy nhiên, không giống như đình trệ là khi một nền kinh tế tăng trưởng rất ít hoặc giữ nguyên quy mô, một nền kinh tế đang suy thoái sẽ bị thu hẹp lại.

VÍ DỤ

Một ví dụ thực tế về đình trệ kinh tế là Thập kỷ mất mát của Nhật Bản, diễn ra từ khoảng năm 1990 đến năm 2000. Nhật Bản được đánh giá là một cường quốc kinh tế trong những năm 1980. Tuy nhiên, nền kinh tế nước này đã bị đình trệ vào những năm 1990. Trong thập kỷ đó, GDP của Nhật Bản chỉ tăng hơn 1% một năm. Nguyên nhân gây ra Thập kỷ mất mát của Nhật Bản vẫn còn là một chủ đề được tranh luận. Tuy nhiên, sự sụp đổ của định giá cổ phiếu và bất động sản chắc chắn đóng một vai trò quan trọng. Nền kinh tế Nhật Bản vẫn chưa phục hồi hoàn toàn cho đến ngày nay.

Bài học rút gọn

Kinh tế đình trệ giống như một người làm một công việc không có lối thoát…

Người làm công việc này được nhận lương đều đặn, nhưng lương và phúc lợi của họ không tăng – hoặc chỉ tăng rất chậm. Trên thực tế, lương của họ có thể giảm theo thời gian do lạm phát. Để thoát khỏi tình trạng đình trệ này, người đó cần phải hành động, cho dù đó là đi học một chương trình đào tạo mới hoặc tìm kiếm một công việc mới có triển vọng tốt hơn cho tương lai. Tương tự, một quốc gia đang trải qua thời kỳ đình trệ có thể cố gắng vực dậy nền kinh tế của họ thông qua các biện pháp can thiệp của chính phủ.

Đình trệ là gì?

Đình trệ là gì? Những nguyên nhân gây ra đình trệ 2022
Đình trệ là gì? Những nguyên nhân gây ra đình trệ 2022

Đình trệ xảy ra khi điều gì đó không thể thay đổi theo hướng tốt hơn hoặc xấu đi. Thay vào đó, nó vẫn giữ nguyên như vậy. Về phương diện kinh tế, một nền kinh tế đình trệ là một nền kinh tế không thu hẹp hoặc tăng trưởng, hoặc tăng trưởng rất chậm.

Tình trạng đình trệ thường làm gia tăng tỷ lệ thất nghiệp và giảm lương. Các nền kinh tế hiện đại dựa vào tăng trưởng liên tục để cung cấp việc làm và tăng lương để hỗ trợ cho dân số ngày càng tăng. Nếu dân số tăng lên trong khi nền kinh tế của họ đình trệ, các cá nhân lao động sẽ thấy khó khăn hơn trong việc cạnh tranh tìm kiếm việc làm và đòi tiền lương.

Đình trệ có thể là tạm thời như một phần của các chu kỳ kinh tế điển hình. Tuy nhiên, nó cũng có thể là một hiện tượng kéo dài như Thập kỷ mất mát của Nhật Bản từ năm 1990 đến năm 2000.

Một thị trường đình trệ là gì?

Một thị trường đình trệ cũng giống như một nền kinh tế đình trệ. Đó là một thị trường không tăng trưởng cũng không thu hẹp. Thay vào đó, thị trường vẫn gần như giữ nguyên như cũ. Giá trị thị trường của các công ty không thay đổi, và các công ty cạnh tranh trên thị trường vẫn y nguyên.

Thị trường đình trệ có thể khiến các nhà đầu tư khó kiếm tiền vì chứng khoán họ mua không thay đổi về giá. Thị trường chứng khoán có tăng trưởng rất ít và giá cổ phiếu, quỹ tương hỗ và quỹ ETF thường giữ ổn định hoặc giảm nhẹ trong thời gian đình trệ.

Thị trường cho các hàng hóa cụ thể cũng có thể đình trệ, có nghĩa là các công ty ở những thị trường đó không còn thấy được tăng trưởng như lúc trước. Xu hướng này thường xảy ra khi thị trường trưởng thành và có ít đổi mới hơn để tìm kiếm. Ví dụ, từ năm 1960 đến năm 1975, tiêu thụ cà phê đã giảm 3,2%. Thị trường đã tăng nhẹ trong một số năm và giảm nhẹ trong một số năm khác, nhưng thay đổi tổng cộng là không đáng kể.

Khi thị trường cho các mặt hàng cụ thể đình trệ, cạnh tranh có thể trở nên khốc liệt hơn. Trong các ngành đang tăng trưởng, các công ty có thể mở rộng mà không cần phải cướp thị phần từ tay đối thủ cạnh tranh. Khi thị trường đình trệ, cách duy nhất để tăng trưởng là cướp lấy khách hàng từ tay đối thủ.

Một ví dụ về việc này là ngành công nghiệp xì gà. Khi thị trường bắt đầu đình trệ và thu hẹp, số lượng nhà sản xuất xì gà đã giảm từ con số 283 của năm 1958 xuống còn 132 vào năm 1972. Đồng thời, thị phần của ba công ty lớn nhất đã tăng từ 47% lên 67% trong giai đoạn 1960-1976.

Những nguyên nhân gây ra đình trệ

Một loại đình trệ là đình trệ theo chu kỳ. Các nền kinh tế trải qua các chu kỳ tăng trưởng, đình trệ và suy thoái một cách đều đặn. Khi một nền kinh tế chuyển từ suy thoái sang tăng trưởng hoặc từ tăng trưởng sang suy thoái, nó có thể trải qua một thời gian đình trệ. Cũng có thể có những giai đoạn đình trệ giữa các giai đoạn tăng trưởng hoặc suy thoái.

Các sự kiện kinh tế lớn cũng có thể dẫn đến đình trệ. Nếu một quốc gia xảy ra chiến tranh, nền kinh tế của quốc gia đó phải thay đổi nhanh chóng để hỗ trợ nỗ lực chiến tranh. Cú sốc của những thay đổi này có thể khiến nền kinh tế đình trệ. Ví dụ, những thay đổi về giá của các mặt hàng nhập khẩu thiết yếu như

dầu mỏ hoặc các mặt hàng xuất khẩu chính của quốc gia có thể dẫn đến đình trệ do nền kinh tế thay đổi để thích ứng với sự thay đổi của giá cả.

Cuối cùng, các vấn đề cơ cấu trong nền kinh tế cũng có thể dẫn đến đình trệ do không khuyến khích đổi mới và tăng trưởng. Các quy định của chính phủ gây khó khăn cho việc bắt đầu các hoạt động kinh doanh mới có thể làm giảm tốc độ tăng trưởng và dẫn đến đình trệ. Những thay đổi về mặt xã hội, chẳng hạn như tỷ lệ nhập cư hoặc tỷ lệ sinh thấp hơn, cũng có thể làm chậm tăng trưởng.

Những tác động của đình trệ

Đình trệ có nhiều tác động, với các tác động chính là tỷ lệ thất nghiệp cao hơn và lương giảm xuống thấp hơn.

Khi các nền kinh tế đình trệ, số lượng việc làm trong nền kinh tế vẫn giữ nguyên. Trong khi đó, dân số có xu hướng mở rộng khi trẻ sơ sinh được sinh ra và mọi người nhập cư. Với cùng một số lượng công việc, càng có nhiều nhân công có sẵn để lấp đầy chúng thì càng có nhiều người nhận thấy mình không có việc làm.

Tình trạng dư thừa lao động này sẽ khiến tiền lương tăng ít hơn hoặc bị thu hẹp. Nhiều người lao động sẽ cần phải làm việc bán thời gian vì họ không thể tìm được công việc toàn thời gian.

Làm thế nào để đối phó với một thị trường đình trệ?

Để đối phó với một thị trường đình trệ, các chính phủ phải tìm ra một chính sách tiền tệ hoặc chính sách tài khóa thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Một trong những cách phổ biến nhất mà các chính phủ dùng để tạo ra tăng trưởng kinh tế là tăng chi tiêu. Khi chính phủ chi nhiều tiền hơn vào những thứ như cơ sở hạ tầng, nó sẽ khiến tiền đi vào nền kinh tế, chảy vào các doanh nghiệp như các công ty xây dựng và nhà sản xuất nguyên vật liệu. Những người làm việc cho các công ty đó sẽ nhận được thù lao dưới dạng tiền lương. Và đến lượt mình, họ thường chi tiêu số tiền đó cho các hàng hoá và dịch vụ khác, v.v., Thông qua đó, việc tăng chi tiêu sẽ tác động đến các bộ phận khác nhau của nền kinh tế.

Một cách khác mà các chính phủ dùng để đối phó với tình trạng đình trệ là thay đổi các quy định hoặc quy tắc thuế để khuyến khích đổi mới. Ví dụ, giảm thuế cho các doanh nghiệp mới hoặc chủ sở hữu doanh nghiệp nhỏ có thể giữ nhiều tiền hơn trong các nền kinh tế địa phương hoặc cải thiện tăng trưởng trong các lĩnh vực khác nhau của nền kinh tế.

Lãi suất là một công cụ phổ biến mà các ngân hàng trung ương sử dụng để tác động đến nền kinh tế. Khi ngân hàng trung ương giảm lãi suất, tiền gửi tiết kiệm sẽ trở nên kém hấp dẫn hơn. Khi đó, mọi người có nhiều khả năng sẽ tăng chi tiêu hoặc tìm kiếm các khoản đầu tư mang lại tỷ suất sinh lợi cao hơn, chẳng hạn như đầu tư vào các doanh nghiệp mới. Ngược lại, khi lãi suất cao, mọi người có xu hướng tiết kiệm nhiều hơn vì lợi nhuận hấp dẫn.

Chính phủ cũng sử dụng việc cắt giảm thuế để thúc đẩy tăng trưởng, mặc dù các nhà kinh tế vẫn còn tranh luận về hiệu quả của chiến lược này. Một số người cho rằng việc tăng thuế đối với các mức thu nhập cao sẽ hiệu quả hơn vì nó mang lại cho chính phủ khả năng chi tiêu lớn hơn, lấy tiền ra khỏi các nhóm có nhiều khả năng sẽ tiết kiệm thu nhập của họ hơn là chi tiêu cho nền kinh tế.

Sự khác biệt giữa đình trệ và lạm phát đình trệ

Lạm phát đình trệ là sự kết hợp của tình trạng đình trệ với tỷ lệ lạm phát cao. Đình trệ là một phần của lạm phát đình trệ, nhưng chỉ riêng sự tồn tại của đình trệ kinh tế không có nghĩa là nền kinh tế đang trải qua lạm phát đình trệ.

Lạm phát đình trệ còn tệ hơn đình trệ. Bên cạnh việc thiếu tăng trưởng, dẫn đến tỷ lệ thất nghiệp cao và tốc độ tăng lương thấp, hàng hóa còn trở nên đắt hơn do lạm phát. Lạm phát này khiến cho việc mua sắm nhu yếu phẩm và hàng xa xỉ của người dân trở nên khó khăn hơn. Tỷ lệ lạm phát cao cũng có thể khiến tiền tiết kiệm bị mất giá.

Lạm phát đình trệ thường khó thoát ra hơn. Tăng chi tiêu của chính phủ là một trong những chiến lược phổ biến nhất để thoát khỏi tình trạng đình trệ dài hạn và tăng tốc độ tăng trưởng. Tuy nhiên, việc tăng chi tiêu của chính phủ thường có thể làm tăng lạm phát và làm trầm trọng thêm vấn đề đối với một nền kinh tế vốn đang bị lạm phát đình trệ. Tương tự, việc tăng lãi suất và giảm chi tiêu có thể giúp kiểm soát lạm phát, nhưng thường khiến nền kinh tế đình trệ hoặc thu hẹp thêm.

Chúng ta đang ở giai đoạn nào của nền kinh tế?

Rất khó để biết chúng ta đang ở giai đoạn nào của chu kỳ kinh tế. Các nền kinh tế có xu hướng trải qua bốn bước: tăng trưởng, đỉnh cao, suy thoái và chạm đáy. Những giai đoạn này lặp lại khi các nền kinh tế tăng trưởng, đình trệ và thu hẹp. Thật dễ dàng để nghĩ rằng bạn đang ở giữa đà tăng trưởng khi mà trên thực tế, nền kinh tế vừa đạt đỉnh và sắp bước vào giai đoạn suy thoái. Tương tự, thật dễ dàng để nghĩ rằng cuộc suy thoái hiện tại sẽ trở nên tồi tệ hơn khi mọi thứ đã chạm đáy và nền kinh tế sắp tăng trưởng trở lại.

Tại Hoa Kỳ, Cục Nghiên cứu Kinh tế Quốc gia (NBER) chính thức tuyên bố suy thoái sau khi “hoạt động kinh tế suy giảm đáng kể kéo dài hơn vài tháng”. Bởi vì cần có thời gian để nhận thấy những thay đổi trong nền kinh tế Mỹ, các đợt suy thoái thường không được công bố cho đến khi chúng bắt đầu.

Điều tốt nhất bạn có thể làm để xác định nền kinh tế đang ở giai đoạn nào là xem xét các dữ liệu kinh tế gần đây nhất để biết các dấu hiệu tăng trưởng hoặc suy thoái. Thật khó để biết chính xác bạn đang ở đâu trừ khi bạn đã trải qua và nhìn lại quá khứ của mình.

Đánh giá bài viết

/ 5. Lượt đánh giá: